Letnie reminiscencje - Transatlantyk Festival

Na zdjęciu: Janina Ochojska (PAH), fot. Jarosław Zawadzki

Czas na letnie reminiscencje. Jakiś czas temu zamknęliśmy Transatlantyk Festival…ale na szczęście tylko na rok.

Wydawałoby się – gala jak gala: eleganckie kreacje, dużo kamer, oficjalne powitania, wyrecytowanie nazw wszystkich partnerów, rozdanie nagród i miła muzyka w tzw. „międzyczasie”. Ale finał Transatlantyk Festival dał nam dużo więcej niż zwyczajową namiastkę show. Przede wszystkim - idee i inspirację. Jan A. P. Kaczmarek przypomniał nam też, po co to wszystko robimy i jak należy (albo raczej jak można) czerpać radość z kultury. I mimo, iż gala zamknięcia na pozór trwała niemożliwie długo, to chyba nie było na sali nikogo, kto by odczuł znużenie czy zniecierpliwienie – emocje rosły z kwadransa na kwadrans. Śmiało można by zaryzykować stwierdzenie, że była to w tym sezonie jedna z najlepszych tego typu ceremonii. Nie blichtr czy zabawa miały tu pierwszoplanowe znaczenie, a właśnie idee i działania, które się za nimi kryły. I kiedy Janina Ochojska, prezes Polskiej Akcji Humanitarnej, uroczyście otrzymała na scenie tytuł Transatlantyk Glocal Hero, wszyscy wstali - poruszeni, solidarni i nagle pełni wiary w to, że – cytując laureatkę – świat jednak można zmienić. W końcu, jak piszą organizatorzy, to właśnie ta nagroda: „ jest przyznawana wybitnym umysłom, które wbrew wszystkiemu rozpoczynają w pojedynkę batalię ważną dla nas wszystkich, a efekty ich lokalnych, początkowo jednostkowych działań, zaczynają być globalne, wpływając na kontekst życia wielu ludzi”. Dlatego wśród dotychczasowych wyróżnionych Transatlantyk Glocal Hero Award znaleźli się: Yoko Ono, Edward Norton, Elżbieta i Krzysztof Pendereccy oraz duński naukowiec Bjørn Lomborg i teoretyczka i krytyczka kultury prof. Gayatri Chakravorty Spivak.

Równie zasłużona Golden Ark powędrowała do najlepszej aktorki sezonu – Joanny Kulig, znanej przede wszystkim z produkcji takich jak oscarowa „Ida” czy nagrodzona za najlepszą reżyserię na tegorocznym festiwalu w Cannes „Zimna wojna” Pawła Pawlikowskiego oraz „Sponsoring” Małgorzaty Szumowskiej, w którym rola zaowocowała wyróżnieniem na prestiżowym Festiwalu Filmów Fabularnych w Gdyni i nagrodą Polskiej Akademii Filmowej – Polskimi Orłami 2013. Ponadto Kulig grała u boku światowej sławy amerykańskich i europejskich aktorów, jak np. Ethan Hawke czy Juliette Binoche, co pokazuje, w jak imponującym tempie rozwija się jej kariera. Podczas gali zamknięcia Joanna Kulig brawurowo wyśpiewała sceniczny żart - „Nie spodziewałam się takiej owacji...” (cóż, myśmy się akurat spodziewali!) oraz jazzową aranżację znanej polskiej piosenki „Dwa serduszka”, która kilkakrotnie pojawia się w „Zimnej wojnie”. Uczyniła to przy tym z takim urokiem, jak lata temu - jako jeszcze młodziutka dziewczyna - podczas występu w „Szansie na sukces”. Z tą różnicą, że teraz mieliśmy do czynienia z dojrzałą, wielowymiarową osobowością artystyczną, a nie – czarującą nastolatką.

Nie zabrakło też nagród stricte muzycznych – Dario Marianelli otrzymał Golden Ark for the Best Music of the Year 2018 (za muzykę do „Czasu mroku” o Winstonie Churchillu), a Transatlantyk Golden Ark Independent Spirit Award powędrowała do gwiazdy tegorocznej edycji festiwalu – Diane Warren, kompozytorki i autorki takich piosenek, jak np.: „I was here” do płyty Beyoncé „4” (która znalazła się na szczycie list przebojów Billboardu i dotarła do ponad miliarda odbiorców), będącej efektem współpracy z Lady Gagą „Till it Happens To You” z filmu „Pole walki” (nominacja do Oscara oraz nagroda Emmy), „You Have Not Seen The Last Of Me” z filmu „Burleska” w wykonaniu Cher (nagrodzona Złotym Globem), „Because You Loved Me” (wyróżniona nagrodą Grammy) i wiele innych, w tym nominowane do Oscara czy Grammy. Co więcej, w 2001 roku Diane Warren została uhonorowana przyznaniem członkostwa w Hall of Fame of Songwriters (Salon Twórców Piosenek), a utwory artystki w sumie zostały wykorzystane w ponad setce filmów, w tym dziewięć z nich nominowano do Nagrody Akademii Filmowej®. Nie umknęło naszej uwadze, iż Diane Warren to także niezwykła aktywistka, która walczy o prawa słabszych na całym świecie, wspierając m.in. obrońców praw zwierząt. Gospodarz wieczoru, Jan A.P. Kaczmarek, podkreślił ten wymiar działalności Warren, co jasno wskazuje, jak ideowe podejście ma charyzmatyczny, ale i pełen dystansu twórca Transatlantyk Festival, a przenosiny do „filmowego miasta” – Łodzi - być może dodatkowo pomogły w rozwinięciu i podkreśleniu tych aspiracji.

Bo poza Janiną Ochojską czy Diane Warren, wrażliwość na potrzebujących cechuje również innego laureata – Radzimira "Jimka" Dębskiego, który publicznie oświadczył, że Transatlantyk Best Polish Young Composer (nagroda Transatlantyku i Stowarzyszenia Autorów ZAiKS) stworzy szansę na zakup instrumentów dla orkiestry dzieci z Kenii, z którymi w ostatnim czasie współpracuje (ostatnio we Wrocławiu). Wśród nagrodzonych znaleźli się również: krytyczka filmowa, zarazem profesor i dziekan wydziału filmowego Columbia University - Annette Insdorf (Transatlantyk High Note 2018) oraz Monika Kotecka i Karolina Poryzała (Transatlantyk Golden Ark dla Najlepszego Filmu Krótkometrażowego za poruszający dokument „Wolta” o młodych woltyżerkach). Nagroda Transatlantyk VR SpaceTime Award trafiła do Shehaniego Fernando za doświadczenie „Limbo”, Nagrodę „Young Film Critics Award” przyznano filmowi „Sofia”, zaś Nagrodę Transatlantyk Distribution Award produkcji „Młodość Astrid”.
Pełny emocji okazał się natomiast występ sztafety złożonej z finalistów (wśród nich również obcokrajowcy, m.in. z Litwy) Transatlantyk Instant Composition Contest ™, który wygrała Dominika Czajkowska. „Możliwość znalezienia się na jednej scenie z tak wybitnymi postaciami ze świata kultury, obecnymi na gali, była niesamowitym przeżyciem. Sama sztafeta jest wspaniałym pomysłem, by pokazać publiczności, na czym polega improwizacja i jak mniej więcej wyglądał Transatlantyk Instant Composition Contest ™. – mówi Czajkowska -W czasie konkursu, podczas oglądania filmu za kulisami, nie ma obok instrumentu. Kompozycję i pomysł na to, co się zaprezentuje, tworzy się bardzo szybko w głowie. Tuż po zapoznaniu się z filmem, wychodzi się na scenę i...komponuje.  Na co dzień pracuję jako reżyser dźwięku w studio Aeroplan w Warszawie. Kocham muzykę, sporo gram na fortepianie, występuje - także z Chopin University Big Band, gdzie bardzo istotnym elementem każdego koncertu jest improwizacja. Jestem absolwentką Policealnego Studium Jazzu na Bednarskiej, a w tym roku będę bronić tytułu magistra na Wydziale Reżyserii Dźwięku UMFC - specjalność filmowa. Na tych studiach bardzo dużo czasu poświęca się na zrozumienie wpływu warstwy audytywnej na obraz. Najważniejsza jest zawsze przedstawiona na ekranie historia - dźwięk i muzyka mają te emocje podkreślać, wydobywać, zaznaczać ważne elementy. Myślę, że moje muzyczno-filmowe doświadczenie okazało się tu najbardziej pomocne”.

W tym miejscu warto jeszcze zauważyć, że cała oprawa muzyczna gali okazała się wprost perfekcyjna. The Whoop Group i Ignacy Jan Wiśniewski Trio zabrzmiały lepiej niż niejedna renomowana orkiestra. Grali oryginalnie, efektownie, sięgając po najróżniejsze techniki, a w ich repertuarze nie zabrakło suity złożonej z pełnej subtelności muzyki filmowej Jana A. P. Kaczmarka, bo jak sam dowcipnie przyznał: „po co ma pisać coś nowego, skoro ma tyle starych utworów”.

Na koniec wszystkich gości zaproszono na bankiet, a następnie do klubu festiwalowego; możliwość wspólnej zabawy i nowych inspirujących rozmów z postaciami takiego formatu jak tegoroczni laureaci czy jurorzy (m.in. reżyser i wokalistka Maria Sadowska) stała się dla redakcji Presto filmowego źródłem nowych refleksji – jakie to piękne, gdy festiwal jest dedykowany artystom i odbiorcom, sztuce, poszukiwaniom oraz wartościowym inicjatywom, a nie tylko gwiazdom i biznesmenom, jak to często na imprezach branżowych na świecie bywa. Pod tym względem Transatlantyk Festival to fantastyczny przykład na to, jak wydarzenia kulturalne w naturalny sposób mogą wpisać się w kontekst społeczny – i na odwrót.

{Maja Baczyńska, redaktor naczelna Presto filmowego}

 

Więcej artukułów z kategorii: 

Dodaj komentarz

To prevent automated spam submissions leave this field empty.

Oceń zawartość: 

Brak głosów